Tin tức  |  Diễn đàn  |  Thư viện hình  |  Liên hệ
Thứ tư,
29.03.2017 15:08 GMT+7
 
 
Kho bài viết
Tháng Ba 2017
T2T3T4T5T6T7CN
    1 2 3 4 5
6 7 8 9 10 11 12
13 14 15 16 17 18 19
20 21 22 23 24 25 26
27 28 29 30 31    
 <  > 
Nhận thư điện tử
Email của bạn

Định dạng

Thành viên online
Thành viên: 0
Khách: 5
Số truy cập: 778384
Tin tức > Văn hóa - Phong tục > Xem nội dung bản tin
Vắng… như chùa Bà Đanh, lời chê thành thương hiệu
[08.12.2007 23:51]
Xem hình
Chùa Bà Đanh
Một câu ca có ý chê rõ ràng và xuất hiện từ xửa từ xưa, nay trở thành đối tượng tranh chấp của một số ngôi chùa ở các địa phương khác nhau. Là bởi nó đã xui khiến vô số khách thập phương tìm đến cái nơi bị chê để xem hư thực thế nào. Đó chính là câu “vắng như chùa Bà Đanh”.

Lần theo câu ca cũ

Hoàng Tiến Phương đang là sinh viên năm thứ hai của một trường đại học ở Hà Nội. Từ thuở còn nằm nôi, em đã nghe đi nghe lại cụm từ “vắng như chùa Bà Đanh”. Ấy là khi mẹ hát ru con và cũng có ý “nhắc khéo” chồng:

“Còn duyên kẻ đón người đưa
Hết duyên vắng ngắt như chùa Bà Đanh”

Lớn lên một chút, Phương tò mò muốn biết vì sao chùa Bà Đanh lại vắng. Rồi học môn tôn giáo ở đại học, chàng trai trẻ càng thắc mắc: Chùa thờ Phật chứ sao lại thờ một người đàn bà có cái tên dân dã như vậy? Đúng dịp sinh nhật tuổi 20 Phương tự thưởng cho mình một chuyến “điền dã” về nơi xuất xứ của câu ca.
Hóa ra ngôi chùa nghe tên “xa vắng” như vậy lại nằm không xa Hà Nội. Từ thị xã Phủ Lý, rời quốc lộ 1 chúng ta đi theo quốc lộ 21 A về hướng Tây Bắc khoảng 10 cây số, rồi rẽ theo con đê tả ngạn sông Đáy là đến xã Ngọc Sơn (huyện Kim Bảng, tỉnh Hà Nam). Con đường đất rợp bóng nhãn đưa du khách đến ngôi chùa nằm sát bờ sông. Chùa không lớn, không nguy nga tráng lệ nhưng được đặt trong khung cảnh thật đẹp, thật hữu tình. Những cây cổ thụ nghe nói gần ngàn năm tuổi cao vút, cành lá xum xuê đứng uy nghi trước cổng. Khuôn viên chùa không rộng nhưng sạch sẽ và xanh tươi hoa lá. Trên bãi đất bồi cao như một cái gò xung quanh chùa không có người ở mà um tùm vườn nhãn. Dòng sông Đáy lững lờ trôi, thưa thớt thuyền bè. Núi Ngọc bên cạnh và núi Rồng ở bờ bên kia càng làm cho ngôi chùa thêm vẻ linh thiêng, huyền bí.
Gần nghìn năm trước giữa cánh rừng đại ngàn bên bờ sông Đáy có một đền ngôi đền nhỏ thờ thần Pháp Vũ, một trong Tứ Pháp là Pháp Vân (Thần Mây), Pháp Vũ (Thần Mưa), Pháp Lôi (Thần Sấm Sét), Pháp Phong (Thần Gió). Tứ Pháp đều là con của Thánh Mẫu Man Nương. Man Nương vốn là cô gái quê Bắc Ninh tu hành đắc đạo và có công gọi mưa thuận gió hòa cho dân lành. Bà thụ thai là do sư Khâu Đà La người Ấn Độ vô tình bước qua người. Tứ Pháp được thờ tại chùa Phúc Nghiêm (Bắc Ninh).
Dân làng Đanh Xá (thuộc xã Ngọc Sơn bây giờ) rước chân nhang từ chùa Phúc Nghiêm về ngôi đền ở gần làng mình và chỉ thờ Pháp Vân để cầu mưa. Trong đền có bức tượng rất đẹp của vị thần mưa với dưới dáng hình của người con gái có dung mạo khả ái, hiền từ. Thần Pháp Vân được tôn là Đức Thánh Bà làng Đanh, Bà chúa Đanh hay gọi tắt là Bà Đanh. Đến đời Lê Hy Tông (1675-1705) đền được xây dựng lại to đẹp, khang trang hơn. Dân làng thấy phong cảnh đẹp và đền linh thiêng mới chuyển ngôi chùa ở giữa đồng vốn hay bị ngập lụt về đền. Rồi họ rước tượng Phật về thờ chung. Từ đây đền Bà Đanh trở thành chùa Bà Đanh, vừa thờ Phật vừa thờ Pháp Vũ. Năm Cảnh Thịnh thứ tám, đời Quang Toản (1801) chùa được trùng tu và đúc chuông. Năm 1994 chùa Bà Đanh được Bộ Văn hóa-Thông tin cấp bằng Di tích Lịch sử-Văn hóa.
Chùa Bà Đanh nằm ở vị trí hiểm yếu, u tịch, xa dân cư, ba mặt là sông, rừng rậm chắn lối ra vào độc đạo và có nhiều thú dữ. Chùa lại rất linh, ai trái ý là bị quở phạt nên khách thập phương vốn đã ít lại càng thưa vắng. Ngay cả bãi bồi màu mỡ bên cạnh chùa dân địa phương cũng không dám canh tác. Vì thế mới có câu “vắng như chùa Bà Đanh”.

“Thương hiệu” dân gian

Hoàng Tiến Phương ngay lập tức mê mẩn vẻ đẹp trầm lắng, hài hòa với cảnh sắc thiên nhiên của ngôi chùa. Sư thầy Thích Đàm Đam tiếp vị khách trẻ tuổi với sự điềm đạm, nhẹ nhàng cố hữu của người đàn bà nương nhờ cửa Phật. Theo sư thầy, chẳng ai thích bị chê cười, kể cả người nhà chùa.
Nhưng mà vắng thì người ta bảo là vắng, làm sao mà che miệng được thế gian. Chùa Bà Đanh lặng lẽ song hành với câu ca dao không biết bao nhiêu thế kỷ rồi. Cho đến một ngày... Sư thầy nhỏ nhẹ: “Dăm bảy năm nay khách thập phương bỗng dưng tìm đến đông lắm. Nhà chùa cũng không rõ tại sao. Người trong Nam, ngoài Bắc đủ cả. Học sinh, sinh viên đông nhất, đi thành đoàn vài ba chục người. Có lẽ là do đường đến xã Ngọc Sơn đã thuận tiện lắm rồi, không còn cách trở nữa. Hay là dân tình khấm khá hơn nên thích vãn cảnh thanh tịch. Mà ai đến cũng hỏi giống nhau: Vì sao gọi là chùa Bà Đanh và vì sao lại vắng?”.
Phương hiểu rằng cũng như em, những vị khách phương xa tìm đến đây trước hết là vì câu ca cũ, một thương hiệu dân gian có một không hai mà ngôi chùa đang sở hữu. Sư thầy Thích Đàm Đam rất ngạc nhiên khi nhiều vị khách nói rằng ở quê họ cũng có chùa Bà Đanh. Hình như ngay ở Thủ đô cũng có một ngôi chùa trùng tên. Chẳng hiểu những ngôi chùa đó ngoài thờ Phật còn thờ ai mà có tên như vậy. Nhưng chắc chắn rằng chỉ ở xã Ngọc Sơn của huyện Kim Bảng mới có làng Đanh Xá và chỉ ở đây mới tôn Thần Pháp Vân làm Thành hoàng làng, gọi là Bà Chúa Đanh. Đáng ngạc nhiên hơn khi các vị khách nói trên nhận rằng câu “... vắng như chùa Bà Đanh” là nói về quê hương họ. Sư thầy Thích Đàm Đam nói về sự “tranh chấp thương hiệu” vẫn với giọng rất nhẹ nhàng: “Nhà chùa có quảng bá gì đâu. Tự khách tìm đến đấy chứ. Ai muốn nhận câu ca về mình thì cứ nhận mà. Nhưng sử sách ghi chép về ngôi chùa này thì rõ ràng lắm”.
Nói chung, sư thầy không am hiểu lắm về chuyện “bản quyền”. Với lại nhà chùa còn đang bận tâm đến việc khác - có mấy vì kéo, xà gỗ của gian ngoài ngôi chùa đã mục ruỗng từ lâu. Sắp sập đến nơi mà chưa biết lấy gỗ đâu mà thay...

Trần Quang Vinh

 Bản để in  Lưu dạng file  Gửi tin qua email



Những bản tin khác:
Sách cũ - CAO HUY THUẦN (07.08.2012 17:46)



Lên đầu trang
Các bản tin mới đăng
Một người anh đáng kính
Trần Vân Hạc: Chùm văn xuôi
Mai An Nguyễn Anh Tuấn: Tưởng nhớ Trần Vân Hạc
Nguyễn Trọng Tạo: MÙA THU NƯỚC NGA VÀNG
Lê Thanh Minh: Hoàng hôn nhớ vẫn đây.
Nhạc sĩ Vinh Sử đã thoát nghèo, mua được nhà hơn 1 tỷ nhờ Bolero
Vĩnh biệt nhà văn Nguyễn Quang Thân!
Nguyễn Quang Thân: Vũ điệu của cái bô (truyện ngắn)
Ngô Thanh Hoàn: BẾN SÔNG QUÊ
Nguyễn Ngọc Kiên: Ngày chủ nhật vắng em
Tin cùng chủ đề
Đan Mạch: Người Việt ở xứ sở của Nàng Tiên Cá
Cựu hoa khôi Sài Gòn Đặng Tuyết Mai: Lá rụng về cội...
Cô gái Việt có mái tóc dài nhất ở CH Séc
Người Việt - phẩm chất và thói hư tật xấu: Một cuốn sách hấp dẫn
Về Hố Cao nghe hát then
Matxcơva - Thành phố của những điều vĩ đại
Sách là món quà tặng sang trọng nhất
Đám cưới của người Việt ở Nga
Trồng rau muống bên Tây
KHUÔNG VIỆT – ĐẠI SƯ KHUÔNG PHÒ NƯỚC VIỆT (Nguyễn Hữu Sơn)
 
 
 
Thư viện hình